Tilgangur reglugerðarinnar er að skilgreina hvaða atvinnustarfsemi telst vera umhverfislega sjálfbær út frá tæknilegum matsviðmiðum sem koma fram í framseldri reglugerð 2021/2139 og á að stuðla að gagnsæi í sjálfbærniupplýsingagjöf. Til þess að fyrirtæki geti talist umhverfislega sjálfbær í skilningi reglugerðarinnar þurfa þau að uppfylla viðmið fyrir umhverfislega sjálfbæra atvinnustarfsemi skv. 3. gr. reglugerðarinnar. Í fyrsta lagi þarf atvinnustarfsemin að stuðla verulega að einu eða fleiri umhverfismarkmiðum, á sama tíma má hún ekki skaða önnur markmið. Hún þarf að vera stunduð í samræmi við 18. gr. flokkunarreglugerðarinnar um lágmarksverndarráðstafanir og að lokum að hlíta tæknilegum matsviðmiðum.

Reglugerðin gerir kröfu um að fyrirtæki birti hlutfall veltu, fjárfestingagjalda og rekstrargjalda fyrir nýliðið rekstrartímabil á hæfri starfsemi, það er, starfsemi sem fellur undir flokkunarreglugerðina. Að sama skapi skal birta sömu lykilmælikvarða fyrir starfsemi sem uppfyllir öll viðmið reglugerðarinnar og telst vera samræmd starfsemi eða umhverfislega sjálfbær.

Á Íslandi gildir reglugerðin um fyrirtæki sem falla undir skyldu til að skila ófjárhagslegum upplýsingum skv. 66. gr. d í lögum um ársreikninga, nr. 3/2006. Sýn fellur því undir gildissvið reglugerðarinnar og hér á eftir fara nánari skýringar á því hvernig skilyrðin eru uppfyllt.

Lágmarksverndarráðstafanir

Lágmarksverndarráðstafanir samkvæmt 18. gr. fela meðal annars í sér kröfur um virðingu fyrir mannréttindum, aðgerðir gegn spillingu og mútum, fylgni við samkeppnislög og ábyrga skattframkvæmd. Stefna og verklag félagsins á þessum sviðum er lýst hér að neðan í köflum um mannréttindi, spillingu og mútur, samkeppnismál og skattamál.

Mannréttindi

Félagið hefur sett sér jafnréttisáætlun og mannauðsstefnu sem taka mið af stjórnarskrárvörðum mannréttindum og gildandi lögum. Birgjastefna félagsins kveður á um að birgjar skuli virða grundvallarréttindi starfsfólks, þar á meðal félagafrelsi, bann við nauðungarvinnu og barnavinnu, jafnræði og bann við mismunun. Gerðar eru sömu kröfur til birgja og til félagsins sjálfs.

Spilling og mútuþægni

Félagið starfar samkvæmt skýrri stefnu gegn spillingu og mútum og er starfsfólki óheimilt að veita eða þiggja mútur, með beinum eða óbeinum hætti. Krafa er gerð um tilkynningu um mögulegt misferli og viðeigandi viðbrögð við frávikum.

Samkeppnismál

Félagið leggur áherslu á að fylgja samkeppnislögum og stuðla að heilbrigðri samkeppni á markaði. Starfsfólk er upplýst um skyldur sínar og félagið leitast við að fyrirbyggja háttsemi sem gæti raskað samkeppni.

Skattamál

Félagið starfar í samræmi við gildandi skattalög og leggur áherslu á gagnsæi og ábyrga skattframkvæmd. Félagið hefur sett sér formlega skattastefnu þar sem kveðið er á um ábyrgðarskiptingu, skilgreind eftirlitshlutverk og skýra skýrslugjöf. Skattamálum félagsins er þannig háttað í samræmi við lög, reglur og viðurkennd viðmið um ábyrga viðskiptahætti.

Hæf starfsemi

Sýn hóf yfirferð á starfsemi sinni í samræmi við tæknileg matsviðmið þar sem starfsemi félagsins var borin saman við þau tæknilegu matsviðmið sem nú þegar hafa verið birt út frá umhverfismarkmiðunum mildun loftslagsbreytinga og aðlögun að loftslagsbreytingum. Við mat á starfseminni kom í ljós að flokkur 6.5: flutningar með mótorhjólum, fólksbifreiðum og atvinnuökutækjum gætu fallið undir umhverfismarkmiðið mildun loftslagsbreytinga og flokkar 8.3: þáttagerðar- og útsendingarstarfsemi og 13.3: útgáfustarfsemi á sviði framleiðslu á kvikmyndum, myndböndum og sjónvarpsefni, hljóðupptöku og tónlist falla undir umhverfismarkmiðið aðlögun að loftslagsbreytingum.

Samræmd starfsemi

Til þess að starfsemi teljist samræmd og þar með uppfylla skilyrði flokkunarreglugerðarinnar um að vera umhverfislega sjálfbær þarf hún að vera verulegt framlag (e. substantial contribution) og valda ekki umtalsverðu tjóni (e. do no significant harm), auk þess að uppfylla lágmarks verndarráðstafanir. Kröfurnar eru ítarlegar og ljóst að ef að fyrirtæki vilja gefa það út að markmiðin séu uppfyllt með góðri samvisku og þannig að þær standist skoðun þarf mikil grunnvinna að hafa átt sér stað. Þó svo að bílar í eigu og rekstri Sýnar séu allir annað hvort rafmagnsbílar eða bensín/rafmagnsbílar og uppfylli markmiðið um verulegt framlag til mildunar loftslagsbreytinga eru kröfur sem snúa að hjólbörðum þeirra þess eðlis að gera þarf ráðstafanir til að þeir standist viðmið varðandi veltiviðnámsstuðul og ytri snúningshávaða. Eins og stendur næst ekki að uppfylla þær kröfur hjá bílum Sýnar og því er ekki hægt að staðfesta að þeir séu umhverfislega sjálfbærir í skilningi reglugerðarinnar.

Flokkar sem snúa að útvarps- sjónvarpssendingum og dagskrárgerð og útgáfustarfsemi efnis falla undir umhverfismarkmiðið aðlögun að loftslagsbreytingum. Þar eru viðamiklar kröfur gerðar til framkvæmdar loftslagsáhættu- og veikleikamats með tilliti til aðlögunar að loftslagsbreytingum. Matið skal gert í fjórum skrefum út frá umfangi starfseminnar og væntum líftíma og koma skal fram með aðlögunarlausnir sem draga úr helstu efnislegu loftslagsáhættum. Slíkt mat hefur ekki farið fram á starfsemi Sýnar og því ekki hægt að staðfesta loftlagsáhættur í starfsemi fyrirtækisins.

Lykilmælikvarðar

Evrópusambandið hefur gefið út leiðbeiningar um útreikning á lykilmælikvörðum í framseldri reglugerð (ESB) 2021/2178 og Sýn hefur lagt sig fram um að fylgja þeim leiðbeiningum. Hlutfall veltu, fjárfestingagjalda og rekstrargjalda er reiknað í samræmi við 8. gr. flokkunarreglugerðarinnar. Hins vegar er möguleiki á því að kröfur eða aðferðafræði muni taka breytingum eftir því sem reglugerðin verður uppfærð og getur það haft áhrif á framtíðarútreikninga Sýnar. Eins ef að í ljós kemur að starfsemi félagsins fellur betur að öðrum umhverfismarkmiðum en þeim sem nú þegar hafa verið birt.

Velta

Hlutfall veltu samkvæmt skilgreiningu flokkunarreglugerðarinnar nær yfir tekjur sem eru færðar skv. a-lið 82. mgr. alþjóðlegs reikningsskilastaðals (IAS-staðli) 1. Heildarvelta í samræmi við skilgreininguna er í samræmi við heildarveltu félagsins fyrir árið 2025 eins og hún kemur fram í skýringu 3 með ársreikningi. Þar af er 45% vegna starfsemi sem flokkunarkerfið nær yfir en ekki var hægt að staðfesta að væri umhverfissjálfbær starfsemi.

Fjárfestingargjöld

Sýn hefur úthlutað fjárfestingargjöldum á gjaldgenga starfsemi í samræmi við flokkunarreglugerðina. Fjárfestingargjöld samkvæmt 8. gr. flokkunarreglugerðarinnar samanstanda af viðbótum vegna efnislegra og óefnislegra eigna á rekstrarárinu fyrir afskriftir, niðurgreiðslur og endurmat, að undanskildum breytingum á gangvirði. Fjárfestingarútgjöld námu alls 3.218 kr. á árinu 2025 í samræmi við viðbætur ársins í skýringum 7, 10, 11 og 13 með ársreikningi. Þar af eru 44% vegna starfsemi sem flokkunarkerfið nær yfir en ekki var hægt að staðfesta að væri umhverfissjálfbær starfsemi.

Rekstrargjöld

Flokkunarreglugerðin skilgreinir rekstrargjöld þrengra en almennt gildir um rekstrargjöld í reikningshaldslegum skilningi. Undir rekstrargjöld skal falla beinn kostnaður sem ekki er færður til eignar, sem varðar rannsóknir og þróun, ráðstafanir vegna endurnýjun bygginga, skammtímaleigu, viðhald og viðgerðir og önnur bein útgjöld vegna daglegs viðhalds varanlegra rekstrarfjármuna fyrirtækisins eða þriðja aðila sem starfsemi er útvistað til, sem þörf er á til að tryggja áframhaldandi skilvirka starfsrækslu slíkra eigna. Rekstrargjöld námu alls 23 millj. kr. á árinu 2025 og voru til komin vegna viðhalds og viðgerða. Þar af eru 12% vegna starfsemi sem flokkunarkerfið nær yfir en ekki var hægt að staðfesta að væri umhverfissjálfbær starfsemi.